چگونگی ارتباط معنوی با امام عصر علیه السلام و زدودن آثار گناه از روح

همۀ ما کم و بیش با مفهوم گناه و اثرهای آن تا حدودی آشنا هستیم. گناه ـ که همان تخلّف از دستورهای الهی است ـ آثار ویرانگری بر دنیا و آخرت انسان داشته و موجودیّت و هویّت معنوی او را به شدّت متزلزل می کند.

به گزارش سلام نیوز این آثار در کتاب های اخلاقی نوشته شده که مطالعۀ آن پر سود است؛ امّا در این مقاله از دو جهت به گناه و اثر آن پرداخته می شود: اوّل؛ اثر گناه بر قلب و بنیان اعتقادی انسان و دوم؛ اثر گناه بر رابطۀ معنوی با امام عصر(ع).

اثر گناه بر قلب و اعتقاد انسان

پیشاپیش بر این مطلب اصرار داریم که چون آثار گناه، مانند آثار تقوا و اعمال صالح، کم کم و به آرامی صورت می پذیرد، شاید سال ها طول بکشد تا چنین حالاتی در انسان در اثر گناه ایجاد شود؛ از این رو شخص گناه کار متوجّه نمی شود که با خود چه می کند؟1

از میان تمام آثار معاصی، مخرّب ترین و خطرناک ترین اثر گناهان، اثری است که بر قلب، یعنی مرکز ادراکی و اعتقادی انسان و جایگاه محبّت الهی گذاشته می شود و باعث فساد و سرنگون شدن قلب می گردد. استمرار بر گناه باعث ایجاد حالاتی در انسان می شود که منشأ این حالات، تحوّل و دگرگونی قلب است

استمرار گناه باعث ایجاد حالاتی در آدمی می شود که هر چند نمی توان به طور دقیق تر مراحل و ترتیب آنها را بیان و بر همۀ افراد تطبیق نمود؛ امّا این حالات مشابه و در غالب گناه کاران کم و زیاد مشهود است. از خطرناک ترین این حالات در اثر تکرار گناه، به وجود آمدن حالت شک در مسائل اعتقادی و دینی، همچون توحید، معاد، نبوّت و قرآن است که البتّه در ابتدا چون شخص هنوز با ایمان است او را آزار می دهد. آزار دهنده تر از آن، اینکه این شک با استدلال و مطالعۀ کتاب برطرف نمی شود؛ از این رو شخص آلوده به گناه، به این در و آن در می زند تا آتش شک را در قلبش خاموش کند، امّا نمی تواند. تنها راه اصلاح این نوع شک آزار دهنده، ترک معصیت است و الاّ کم کم این شک به گونه ای در قلب تثبیت می شود که نتیجۀ آن، انکار اعتقادات خواهد بود.

از دیگر آثار ویران گرا گناه، پذیرش آسان شبهات و قبول نکردن جواب استدلالی به آن می باشد. البتّه نه اینکه نمی پذیرد، بلکه قلبش نمی تواند بپذیرد.

از دیگر آثار خانمان سوز گناه، بی علاقگی و بی حوصلگی نسبت به عبادات، مساجد و اماکن مذهبی است که در بعضی مواقع با پیدا شدن سؤال هایی مثل اینکه فلسفۀ نماز خواندن چیست؟ چرا باید نماز بخوانیم؟ روزه گرفتن ما چه فایده ای برای خدا دارد و نظایر آن بروز می کند. البتّه گاهی هم این سؤال ها برای فهم حکمت و پایبندی بیشتر به فرایض الهی پرسیده می شود. از آن طرف علاقه به لهو و لعب و بازی و افراط در شوخی و خنده در آنها زیاد می شود.

آیاتی نظیر آیۀ «ثُمَّ کَانَ عَاقِبَۀَ الَّذِینَ أَسَاؤُوا السُّوأَی أَن کَذَّبُوا بِآیَاتِ اللَّهِ وَ کَانُوا بِهَا یَسْتَهْزِؤُون؛2 سپس سرانجام کسانی که اعمال بد مرتکب شدند به جایی رسید که آیات خدا را تکذیب کردند و آن را به مسخره گرفتند!» و نیز آیۀ «کَلَّا بَلْ رَانَ عَلَی قُلُوبِهِم مَّا کَانُوا یَکْسِبُونَ؛3 چنین نیست که آنها می پندارند، بلکه اعمالشان چون زنگاری بر دل هایشان نشسته است!» یا آیۀ «فَإِنَّهَا لَا تَعْمَی الْأَبْصَارُ وَلَکِن تَعْمَی الْقُلُوبُ الَّتِی فِی الصُّدُورِ؛4 زیرا چشم های ظاهر نابینا نمی شود، بلکه دل هایی که در سینه هاست کور می شود.» که در قرآن کریم آمده، بیان گر همین نکتۀ مهم است.

در بسیاری از روایات نیز به موضوع مورد بحث تصریح شده است، به گونه ای که در یکی از سخنان امام صادق(ع) آمده است: «به جان خودم سوگند که مردمان نادان و خدانشناس را خدا نادان نیافریده است؛ آنان دلالت های آشکار و نشانه های روشن را در آفرینش خود می بینند و ملکوت آسمان ها و زمین و آفرینش شگفت آوری را که در کمال نظم است و بر وجود آفریدگار دلالت دارد، مشاهده می کنند، امّا مردمانی هستند که درهای گناهان را بر خود گشوده و راه شهوت ها را بر خویش هموار کردند و در نتیجه، هوا های نفس به دل هایشان چیره گشت و به سبب ستمی که بر خویش روا داشتند، شیطان بر ایشان مسلّط گشت و خدا این چنین به دل های متجاوزان مهر می نهد».5

حضرت آیت الله بهجت(ره) می فرمود: ترک واجبات و ارتکاب محرّمات، حجاب و نقاب دیدار ما از امام زمان(عج) است.6

اثر گناه بر ارتباط معنوی با امام عصر(ع)

در حدیث شریفی از امام عصر(ع) آمده است: «آنچه باعث تأخیر افتادن دیدار ما با شیعیان ما می شود، اعمال ناشایست آنهاست. پس باید هر یک از شیعیان از اعمالی که باعث ناراحتی ما می شود، دوری کنند.»7

علاوه بر آن توصیۀ بزرگان اخلاق، برای تحصیل رضایت حضرت ولیّ عصر(عج)، دایر مدار ترک گناه است. حضرت آیت الله بهجت(ره) در جواب اینکه چگونه می توان رابطۀ خویش را با اهل بیت(ع) و محضر صاحب العصر(عج) تقویت کنیم، فرمود: «اطاعت و فرمان برداری از خدا بعد از شناخت او.»8 همچنین مرحوم آیت الله حسن صافی اصفهانی(ره) می فرمود: کسی که واقعاً در مسیر تقوا [ترک گناه] قرار بگیرد، محال است که امام زمان(ع) به او علاقه نداشته باشد و با او ارتباط برقرار نکند، [این امر] حتمی و قطعی است.9 شکّی نیست که رابطه با امام عصر(عج) و رضایت حضرتش و حتّی تشرّف به محضر ملکوتی ایشان را فقط باید در ترک گناه جست وجو کرد.

راهی برای ترک گناه

حال که این قدر گناه آثار بسیار بدی بر روح و جسم آدمی می گذارد، باید به سراغ راه های ترک گناه رفت. از مهم ترین راه های ترک گناه ـ مطابق با روایات و توصیه های علمای اخلاق ـ یاد مرگ است، امّا این امر باید مرتّب و مداوم باشد، این عمل مؤثّر باید هر شب و در موقع خواب انجام شده و ادامه پیدا کند. یاد مرگ، داروی بسیار قوی برای اصلاح قلب و رفع آثار گناه است.

عاشق دیدار امام زمان(ع)، اگر حقیقتاً به دنبال مطلوب خود هست، باید به دنبال این مطلب باشد و اسباب گناه را از خود دور کند. هر شب مرگ و مسائل بعد از مرگ را یاد کرده و جهت سهولت در کار، کتاب هایی دربارۀ مرگ و معاد و عواقب گناهان را مطالعه نماید و از خدا و اهل بیت (ع) با گریه و تضرّع بخواهد تا کم کم اثر گناهان از قلبش زدوده شده و میل به گناه در وی آن قدر ضعیف شود که شخص بر هوای نفسش غالب گردد، چرا که این امر، همان رضایت امام زمان (عج) و نقطۀ اتّصال به آن حضرت است.

پی نوشت ها:

1. از آن سو، چون آثار تقوا و مستحّبات تدریجی است، بنابراین غالباً انسان استقامت خود را از دست می دهد. به همین جهت قرآن و روایات بر استقامت تأکید ویژه دارند.

2. سورۀ روم(30)، آیۀ10.

3. سورۀ مطففین(83)، آیۀ14.

4. سورۀ حج(22)، آیۀ 46.

5. بحارالانوار، ج3.

6. در محضر بهجت، ج1.

7. خادمی شیرازی، محمّد، تحفۀ امام مهدی(ع)، ص 130.

7. به سوی محبوب.

8. شوق وصال.

مطلب پیشنهادی

نتایج و دستاورد وبینار سازمان ملل درباره محیط زیست و توسعه

مجمع عمومى سازمان ملل در سال 1989 تصمیم گرفت که به منظور شناساندن مفهوم توسعه …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


پنج − 1 =